Lundi 21 juillet 2014 1 21 /07 /Juil /2014 20:59

 

moordurpelwig2.jpg.h380.jpg.568.jpg

Chris Van den Durpel en Bob De Moor

Goed dat er volkstoneel is. Maar wat is echt volkstoneel tegenwoordig? Het is enkel te vinden in carnavalstoeten. De parade van Aalst is daar het mooiste voorbeeld van. In het theater is er een adreswijziging. Tot eind vorige eeuw was de politieke onvrede nog enigszins aanwezig. Momenteel is het eerder een familiale kwestie uit de volkse sfeer die in de postkoets zit.

Politieke kritiek moet je van toneelauteur Jo Van Damme niet verwachten. Maar in het uitdelven en reinigen van een oud familiaal zeer is hij een kei. Het wordt er met de jaren maar sterker op. Al is niet alles even krachtig. Sinatra  [2013] en Guernica  [2012] waren steengoed. Dat is niet het geval met zijn nieuwste boreling Slechte vrienden. Zoals naar jaarlijkse traditie ging de voorstelling tijdens de Gentse Feesten in première en wacht de productie een tournee tot eind van het jaar, met een vijftigtal voorstellingen, wat lang niet mis is. Het plot is echter zwak en kent een paar flauwe momenten. De voorstelling wordt echter gered door de inzet van Chris Van den Durpel [Eddy] en Bob De Moor [Roger]. Tempo, timing en clou’s tonen aan dat de twee acteurs echte vrienden zijn. Het spelen van slechte is dan ook een kolfje naar hun hand.

Tweegevecht


Het plot is simpel. Eddy en Roger werken in een drukkerij, waarvan de baas geen cultuurbarbaar is en voor het jaarlijks personeelsfeest niet het traditionele mosselsouper voorziet, maar een theatervoorstelling. Voor de rollen wordt beroep gedaan op het personeel. De nieuwste is een bewerking van een boek van de van nostalgie druipende baas: een romannetje van Karl May. Met twee acteurs. Wie kunnen dat anders zijn dan de westernhelden Old Shatterhand en Winnetoe. Eddy noch Roger balen ervan. Bovendien kunnen zij elkaar niet uitstaan. Onderhuids is wel te vinden dat de baas het stuk gekozen heeft om de vredespijp tussen beiden op te graven. De voorstelling is dan ook een tweegevecht met enerzijds realistische toestanden en anderzijds verbeelde literaire fragmenten, zo eigen aan het leven in het Wilde Westen.

Sneer en stamp en klop


De voorstelling moet het niet hebben van het verhaal. Het zijn de oneliners die de lach grijpen. Zonder figuurlijke en letterlijke sneer en stamp en klop op het hoofd geen volkstoneel, dat zijn aard uit het marionettentheater haalt. De teksten worden bijzonder expressief gebracht, zonder echter in het schmieren te vervallen, want dan zit je in de revuestijl en neemt het showelement de overhand. Daar heeft regisseur Walter Janssens voor gepast. Hij heeft alle aandacht op de twee acteurs gelegd. Wat helaas maakt dat de actie voor weinig afwisseling zorgt. Tachtig procent van de tijd staan de twee acteurs naast elkaars en vliegen de clausen over en weer. Nooit eens een verrassing. De kartonnen gevel van de saloon bijvoorbeeld die omver valt. Of een vergezicht dat naderbij komt. Er is wel een kampvuur[tje] met een bot van een kip die gebraden wordt. Bot en vuurtje worden helaas te slap uitgebuit.

Doden en gewonden


Een vrolijke bedoening, deze productie van vzw TWIJFEL, en eenmaal ingespeeld zal de voorstelling aan kracht winnen. Het moet voor zowel sheriff Bob De Moor als opperhoofd Chris Van den Durpel niet moeilijk zijn er wat heel scheve actie en schuine vertolking in te gooien. Is dat het geval dan wacht deze voorstelling enkele doden en gewonden door een overdaad aan lach en verbazing. Wat deze productie ten zeerste verdient. Want, ondanks het mierengeneuk, Slechte vrienden is zijn toegangsprijs ten volle waard. En hoe de afloop is gaat deze bizon lekker niet vertellen. Die is te mooi om er mee rond de totempaal te dansen.

Guido LAUWAERT


SLECHTE VRIENDEN – auteur Jo Van Damme – productie vzw Twijfel – info: www.thassos.be

Par CDR-Mededelingen
Ecrire un commentaire - Voir les 0 commentaires
Dimanche 20 juillet 2014 7 20 /07 /Juil /2014 22:53

 

Philippe-Cailliau--foto-Lieve-Mussche-.JPG

Foto: Lieve Mussche

Wat de beeldende kunst betreft Hieronymus Bosch’ De Tuin der Lusten. Een schilderij waarnaar je uren ademloos kunt kijken en waarin je voortdurend nieuwe afbeeldingen, figuren, symbolen en betekenissen ontdekt. Het is van een onuitputtelijke (beklemmende) visuele weelde. Een kunsthistoricus noemde het hoofdthema van het doek, dat een buitenzijde heeft en een triptiek aan de binnenzijde, ooit ‘de nachtmerrie van het menselijk bestaan’. Voor iemand (als ik) die wegens ziekte meermaals door het oog van een naald is gekropen en de ene narcose na de andere heeft moeten verwerken, heeft deze nachtmerrieachtige droomwereld angstwekkende contouren aangenomen. Abstraheer de christelijke boodschap van het doek en zie De Tuin der Lusten als visualisering van de menselijke psyche die wanhopig op zoek is naar rust en vrede. Ook beslist Johannes Vermeers Allegorie op de schilderkunst, ook wel Het Atelier van de Kunstenaar genoemd. Het doek trekt mij op mysterieuze wijze aan.

Aan lectuur moet Simon Schama’s Kroniek van de Franse Revolutie (1989) mee. Dit werk blijft door zijn rijkdom aan details bij iedere lezing even fascinerend. Voorts Gerrit Komrij’s Alle gedichten tot gisteren (2004). Ik kan er dagelijks enkele pagina’s in lezen. De gedichten werken inspirerend, ontspannend, relativerend, ironiserend …

Mijn films: Das Boot (1981) van Wolfgang Petersen. Das Boot is een film die zich afspeelt in de Tweede Wereldoorlog en die me telkens weer naar adem doet snakken en me doet beseffen dat ik lééf (alleen al daarom kijk ik steeds opnieuw), dat ik niet in een buis gekneld zit waarin de mens elke gram controle over zichzelf heeft afgestaan. Ten tweede: Beyond the Steppes (2010) van de Belgische regisseur Vanja d’Alcantara, toont het verhaal van een Poolse vrouw die met haar baby aan het begin van WOII gedeporteerd wordt naar een Russische sovchoz. Een imposante film die je ondanks de schitterende landschappen doet huiveren en die je toont dat een mens in de meest barre omstandigheden door zijn of haar levenswil kan overleven.

Dan de muziek: van Antoine Brumel de Missa “Et ecce terrae motus” a 12 voci en Sequentia “Dies irae”  door het Huelgas Ensemble van Paul van Nevel. Dit is een ontzettend mooie 12-stemmige mis van de Frans-Vlaamse polyfonist Antoine Brumel, een compositie die me telkens weer tot rust brengt.

En beslist ook L’Orfeo van Claudio Monteverdi in de uitvoering van de Capella Antique München onder leiding van Nikolaus Harnoncourt. Het jaar 1607 was een groots jaar voor de geschiedenis van de Europese muziek: met Orfeo werd de eerste echte opera (waarin alle facetten van de latere opera aanwezig zijn) geboren en opgevoerd. In Orfeo zijn nog muzieklijnen en kenmerken van de laatste periode van de polyfonie hoorbaar, wat deze opera extra bijzonder maakt.

 

Philippe Cailliau, Sint-Genesius-Rode

Par CDR-Mededelingen - Publié dans : littérature
Ecrire un commentaire - Voir les 0 commentaires
Dimanche 20 juillet 2014 7 20 /07 /Juil /2014 07:22

 

Zuurvrij26.jpg

Vrijdag viel de jongste aflevering van Zuurvrij in de bus. Ik las onmiddellijk de bijdrage van mijn vriend Jan Lampo over Saint-Rémy en van de mij onbekende Maxime van Steen over wat zij nogal simplistisch bestempelt als “het geval Burssens-Pernath”. Meer daarover (en over het onvolprezen tijdschrift Zuurvrij) in een volgende aflevering van het tijdschrift Mededelingen van het CDR.

LebacqLiebaerts.jpg

Ambassadeur Bob Lebacq (1922-2013) en Hoofdconservator van de Koninklijke Bibliotheek Albertina en grootmaarschalk aan het Hof Herman Liebaers (1919-2010)

Dank zij Karin Lebacq is mijn foto-archief verrijkt met een lichtdrukmaal van twee heren van stand die in allerlei omstandigheden mijn levenspad kruisten...

Lucienne-Stassaert--foto-Bert-Bevers-.JPG

Foto: Bert Bevers

Gisteren, boeiend gesprek met Lucienne Stassaert (nu mijn buurvrouw): T.S. Eliot, James Joyce, G. B. Shaw en... Benno Barnard. Maar ook, helaas, over de manier waarop omgegaan wordt met het werk van Marcel van Maele en Wilfried Adams.

VanOstaijen.jpg

Jan Scheirs: Paul van Ostaijen

Met het oog op een privatissimum, zondag 20 juli, nog maar eens de meer dan belangwekkende activiteiten van Paul van Ostaijen in Brussel op een rijtje gezet: co-directeur van galerie “à la Vierge Poupine” en van de studentenvereniging (ULB) “La Lanterne sourde”. De doctorant, die ik binnen mijn beperkte mogelijkheden begeleid, zal hopelijk nieuwe elementen aanreiken betreffende Vlaamse schrijvers en de “Lanterne sourde”.

Henri-Floris JESPERS

Par CDR-Mededelingen - Publié dans : littérature
Ecrire un commentaire - Voir les 0 commentaires
Dimanche 20 juillet 2014 7 20 /07 /Juil /2014 04:48

 

LydiaChagoll

Lydia Chagoll

Op de nationale feestdag worden niet alleen parades gehouden, maar in Gent op heel wat bescheidener wijze de Prijs voor de Democratie en de Prijs Jaap Kruithof uitgereikt, op het podium van Sint-Jacobs, hart en ziel van de Gentse Feesten.

De Prijs voor de Democratie 2014 gaat naar doctor honoris causa van de VUB Lydia Chagoll en de Prijs Jaap Kruithof naar de Wereldvakbond huishoudpersoneel [International Domestic Workers’ Federation -IDWF]. Vorige winnaars waren onder meer Maurice De Wilde, Paula D’Hondt, Tom Barman, Netwerk tegen Armoede, Regine Beer en – even de adem inhouden – Centrum voor Gelijkheid van Kansen en Racismebestrijding en Liga voor de Mensenrechten.

Oorzaak en gevolg

De Prijs voor de Democratie is opgericht begin 1992. Hij is een reactie op de verkiezingsuitslag van 24 november 1991 en is de geschiedenis ingegaan als Zwarte Zondag. Uit de opmars van het Vlaams Blok [Vlaams Belang] waaruit bleek dat de politieke democratie zeer kwetsbaar is en jaarlijks een standbeeld verdient in de vorm van een persoon of instelling die zich op uitzonderlijke wijze heeft ingezet voor de vrijheid en rechten van de mens. De initiatiefnemer was Eric Goeman, en hij is nog steeds de drijvende kracht achter dit initiatief.

Het in gedachten houden van de radicale en compromisloze verdediging van de Democratie van filosoof Jaap Kruithof [1929-2009] wil iemand of een instelling bekronen die zich inzet tegen de brutale uitbuiting van huishoudelijk personeel, dat voornamelijk bestaat uit migranten. De prijs is een bronzen beeld van beeldhouwer Frans Wuytack dat voldoet aan de normen om de buffetkast voor een vroegtijdige te behoeden. De prijs voor Lydia Chagoll is een bronzen beeld van Walter De Buck.

Debatten en toespraak  


De prijzen maken deel uit van de Gentse Feestendebatten. Ze gaan dagelijks door tijdens de Gentse Feesten in de Gentse schouwburg. Gerenommeerde namen zitten in het panel. Meer info op www.trefpunt.be. De persconferentie waarop de prijzen werden bekendgemaakt en toegelicht ging door op 14 juli. Naast stamvader Eric Goeman zat aan de tafel Daniël Termont, Dominic Willaert - artistiek leider van sociaalartistieke werkplek Victoria de Luxe en lid van de Vooruitgroep, enemeritus-hoogleraar en ere-vicerector van de Gentse universiteit Etienne Vermeersch.
Daniël Termont gaf een toelichting over de praktische zorgen bij de groei van dit jaarlijks aan belang toenemende initiatief. De onversaagde moraalfilosoof hield een toespraak over het morele belang van de debatten en de prijzen.

Guido LAUWAERT

GentseFeestenPrijzen.jpgBurgemeester Daniël Termont, Dominic Willaert, Eric Goeman, Etienne Vermeersch

Par CDR-Mededelingen - Publié dans : Actualité
Ecrire un commentaire - Voir les 0 commentaires
Samedi 19 juillet 2014 6 19 /07 /Juil /2014 03:35

 

MIEZAN.jpg

Mooi postkaartje ontvangen uit het dorpje Sisteron bij het historische Forcalquier van mijn geheimzinnige maar niet minder vertrouwde FB-vriendin Miezan Millecam, met wie ik onder meer herinneringen ophaalde aan Dan van Severen. In de tweede helft van de jaren zestig beschikte ik over een huisje in Niozelles en was met Pruts en Henri Ronse af en toe in Sisteron, waar we uitbundig uit gingen eten in een haast familiaal restaurantje waarvan de naam mij nu ontglipt.

In de voorbije dagen had ik gesprekken – eerder in alle opzichten “colloques singuliers”... – met Karin Lebacq, Hendrik Carette en Dirk Maeyens.

Karin-Bob1979.jpg

Karin en Bob Lebacq

In mijn gesprek met Karin ging het onbehagen in de cultuur over de tong. De westerse cultuur, het ondergronds groeiende antisemitisme, de absurditeit van de “sociale” wetgeving (waar ook Jan Scheirs het slachtoffer dreigt van te worden). Dit terloops. De gevoelige Karin liet mij van alles zien wat ze gevonden heeft in de nalatenschap van haar vader, ambassadeur Bob Lebacq. Ook voor mij was de nostalgie troef.

Hendrik.jpg

Hendrik Carette en ik kennen elkaar al lang, van het einde van de jaren zestig. Hendrik maakte de gloriejaren mee van de VECU, was achteraf een tijdje mijn assistent op het kabinet van minister Schiltz, werkte mee aan Diogenes  en publiceert thans in de Mededelingen van het CDR.

Ik volg Hendriks eigenzinnig poëtisch werk op de voet, ben het niet altijd eens met zijn soms (al te vaak...?) dweperige invalshoeken en uitspraken in essayistische bijdragen, maar so what?. Passeerden de revue: Hedwig Speliers als gastspreker over Stijn Streuvels' “Lijsternest “ (een onbegrijpelijke blunder van de Provincie West-Vlaanderen...), Jan van der Hoeven en Paul de Wispelaere, oud-premier van Zaïre Nguza Karl-i-Bond, de Imperiale Staatsman Joris van Severen en – hoe kan het anders – het overlijden van de situationistische generaal Piet De Groof, alias Walter Korun. Varietas delectat.

KORUNdoodsbericht.jpg

Omdat verplaatsingen (tenzij met auto en chauffeur, van deur tot deur) een al te grote inspannig van mij vergen, bleef ik in Brussel afwezig op het druk bijgewoonde afscheid van Piet De Groof, over wie in de loop der jaren heel wat gepubliceerd werd, zowel in de Mededelingen als in het Bulletin de la Fondation Ça ira. Het CDR was present in de persoon van Carette, die mij een geheel in de geest van Piet geconcipieerde doodssantje bezorgde (met een treffend gedicht van Lucebert).

JEM-Dirk.jpg

Twee CDR-leden van het eerste uur. Een bewogen Jean Emile Driessens eist de aandacht op van Dirk Maeyens [op de achtergrond, muzikant Jean De Mey, Antwerpen, Stadhuis, bj de plechtige ontvangst van Lucienne Stassaert

Hoe en wanneer ik Dirk Maeyens ontmoette, weet ik niet meer. Hij was van in den beginne lid van het CDR. Zijn grootvader, Emiel Maeyens, een traditionele, academische schilder, een van de sponsors van Het Overzicht, uitbater van de legendarische “Distel” en discrete mecenas, speelde kort na de Grote Oorlog een belangrijke maar steevast onderbelichte rol in de Antwerpse “Kring Moderne Kunst”, veelal door kunsthistorici uitsluitend gerelateerd met Jozef Peeters (geheel ten onrechte). We hadden het over de boeiende brieven die Mil Maeyens ontving van bevriende, bij de val van Antwerpen naar Nederland uitgeweken Vlaamse kunstenaars.

*

Voortgewerkt aan het klasseren van mijn archief en de herschikking van mijn tijdschriften (tot nu toe 274 titels – gaande van volledige collecties tot efemera). Het “alfabetische archief” telt nu al 312 trefwoorden (van “Adams” tot “Windenboek”, meerdere dozen per item tot mapjes met enkele, maar niet minder belangrijke brieven). Ook daar slaat de nostalgie soms ongenadig toe...

Spin-off: het memorialistische fotodagboek dat hier af en toe fragmentarisch en ongeordend, geheel willekeurig gepubliceerd wordt. Dat stimuleert niet alleen mijn geheugen, maar talrijke lezers vragen om meer – ik zal ze dus niet ontgoochelen.

HFJ-PrutsSamen.jpg

Heel wat gesprekken gevoerd met Pruts over Julien Schoenaerts. In het najaar verwacht ik namelijk heel wat publicaties die nu al mijn aandacht vragen, waaronder Stan Lauryssens boek over de onvergetelijke acteur, nu eens voorgesteld als “docu-drama”, dan weer als “non-fictieboek in thrillerstijl over de meest dramatische jaren in het leven van Julien Schoenaerts”, jaren die ik van dichtbij meegemaakt heb...

*

En, ja, mijn onophoudelijke lectuur... Voer voor een volgende aflevering.

Henri-Floris JESPERS

Par CDR-Mededelingen
Ecrire un commentaire - Voir les 0 commentaires
Vendredi 18 juillet 2014 5 18 /07 /Juil /2014 02:51

 

Baden-Powell

Het hangt als een klok in de toren dat het scoutisme voor velen méér betekend heeft dan het dragen van een korte broek en het zingen, rondom een laaiend kampvuur, van "Als de jungle zich hult in het duister, Flauw verlicht bij schijnsel der maan, Sta dan stil, spits je oren en luister, Sluipend zie je de wolven dan gaan".

Voor sommigen blijkt het een ladder te zijn geweest om naar de volwassenheid te klimmen en een bron van wilskracht om door te stomen naar hogere regionen. Hoe verklaar je anders dat de volgende personen het waargemaakt hebben? Toch wel dankzij Robert Stephenson Smyth Baden-Powell (1857-1941) en zijn vrouw, Olave St Clair Baden-Powell (1889-1977), zeker. En uiteraard ook een beetje dankzij hun talenten.

In België: Guido Depraetere, Hergé, Guy Verhofstadt, Jean-Luc Dehaene, Leo Tindemans, Marc Sleen, Marc Van Peel, Maurits Coppieters, Jacques Brel, Mieke Vogels, Paul Jambers, Vincent Kompany, Willy Vandersteen, Wim Opbrouck…

In Nederland: Albert Heijn, Harry Mulisch, Jan Peter Balkenende, Michel van der Plas, Tessa de Loo, Wim de Bie, Youp van 't Hek…

In de U.S.A.: Barack Obama, Bill Clinton, Bill Gates, Debbie Reynolds, Harrison Ford, Henry Fonda, Hillary Clinton, James Stewart, John Kennedy, John Glenn, Madeleine Albright, Mary Tyler Moore, Nancy Reagan, Neil Armstrong, Richard Dean Anderson, Ronald Reagan, Steve Fossett, Michael J. Fox, Steven Spielberg, Michael Bloomberg, Michael Moore, George W. Bush, Richard Gere, Jim Morrison…

In Groot-Brittannië: Cliff Richard, David Attenborough, David Beckham, Emma Thompson, Joanne K. Rowling, Kate Moss, Keith Richards, Paul McCartney, Tony Blair…

En elders in de wereld Jacques Chirac, Georges Brassens, Leonard Cohen, Valéry Giscard d'Estaing, Vaclav Havel, enz.

Duitsland en Italië zijn de enige West-Europese landen waar je zo goed als geen ex-scouts met een belangrijke maatschappelijke functie aantreft. Scouting was nochtans erg populair bij onze oosterburen, tot Hitler aan de macht kwam (1933) en de jongens gedwongen werden lid te worden van de Hitler Jugend, de meisjes van de Bund Deutscher Mädel. In Italië had het fascistische regime van Mussolini de scoutingverenigingen al ontbonden in 1927-1928.

Ook in de koningshuizen is het scoutisme altijd erg in trek geweest. Het is algemeen geweten dat koning Boudewijn als Zachte Poot van jongs af een welpenpetje heeft gedragen. En dat hij in volle oorlogstijd (1943) naar de verkenners is overgegaan en de naam Loyale Eland kreeg. Ook zijn zus Joséphine Charlotte en zijn broer Albert waren ooit lid van de scouts. Hoewel Boudewijn na zijn installatie als verkenner nooit meer in scoutsuniform gezien is, bleef hij in feite zijn hele verdere leven een Loyale Eland met onwrikbare principes, die de zwakken door dik en dun verdedigde – kijk maar naar zijn halsstarrige houding in verband met de abortuskwestie. Toen hij koning werd, doopte hij zijn jacht overrigens “De Eland”.

De lokroep van de roedel is door Albert van vader op zonen overgedragen, want ook Filip en Laurent hebben ooit het Geheim Saluut gebracht (rechterarm recht omhoog tegen het lichaam, hand bij de schouder, met drie vingers omhoog en met pink en duim omlaag) en gezworen: "Ik beloof" – al of niet "met de hulp van God" – "mijn best te doen een goede scout te zijn, iedereen te helpen waar ik kan en me te houden aan de scoutingwet. Ik wil samen met anderen het goede zoeken en bevorderen. Jullie kunnen op me rekenen."

En Laurent – of is het toch Claire geweest? – heeft de lijn voortgetrokken, want sinds 2012 zijn hun kinderen, Louise, Nicolas en Aymeric, lid van de ultraconservatieve, streng religieuze en disciplinaire Europascouts in Nossegem. En om het rijtje van de Coburgs te vervolledigen vermelden we nog dat ook tante Joséphine Charlotte en grootnonkel prins Karel in hun jeugd bij de scouts waren.

Ook het huis van Oranje-Nassau is scoutsminded. In navolging van koningin Juliana hadden ook haar kinderen, koningin Beatrix en de prinsessen Christina, Irene en Margriet, de dure belofte gedaan om tot hun laatste ademsnik "het goede te zoeken en bevorderen". Ja, zelfs hun papa Bernhard Leopold Frederik Everhard Julius Coert Karel Godfried Pieter, Prins van Lippe-Biesterfeld, had ooit met de vingers in de lucht gestaan. – Wat hem evenwel niet belette om ten onrechte 1 miljoen D-Mark via het Nederlands-Duitse Wiedergutmachungsverdrag voor oorlogsslachtoffers te doen versluizen naar zijn bankrekening, alsmede resp. 1,1 miljoen en 750 000 US-dollar smeergeld van de Amerikaanse vliegtuigfabrikanten Northrop en Lockheed in zijn prinselijke zak te steken.

Andere scouts met koninklijk bloed waren: de Engelse koningin Elizabeth II en prinses Margaret, de Deense koningin Margaretha II en de prinsessen Benedikte en Ingrid, en de Zweedse koningen Gustav Adolf VI en Carl Gustav XVI. En in Luxemburg hebben we ook nog de echtgenoot van Joséphine Charlotte: groothertog Jan I.

Kwik,Kwak

En toch zijn dat niet de allerbekendste en trouwste scouts! Zonder enige twijfel komt die eer toe aan… de neefjes van Donald Duck: Kwik, Kwek en Kwak.

Al sinds 17 oktober 1937, de dag dat ze bij hun oom werden gedropt door hun moedereend, Dumbella, die daarna niks meer van zich liet horen, zijn ze lid van de Jonge Woudlopers en lossen op een echte scoutingmanier de problemen van oompje Donald op als die zich weer eens in de soep heeft gewerkt. Scouts helpen toch waar ze kunnen, nietwaar?

Frans DEPEUTER

Par CDR-Mededelingen - Publié dans : histoire
Ecrire un commentaire - Voir les 0 commentaires
Jeudi 17 juillet 2014 4 17 /07 /Juil /2014 10:56

 

Van-perkament-tot-dvd.jpg

Alsof het mensen van vlees en bloed zijn. Zo komen de hoofdrolspelers tevoorschijn uit De vita Caesarum van Suetonius. Keizers van Rome is een meesterlijk boek. Ik kan heel goed begrijpen dat het Robert Graves zaliger, die De vita Caesarum naar het Engels vertaalde, inspireerde tot het schrijven van zijn klassieker I, Claudius. Suetonius Tranquillus portretteert twaalf Romeinse keizers, van de in 44 voor Christus vermoorde Julius Caesar (al was die dan officieel nooit keizer – zijn opvolger Augustus was de eerste) tot Domitianus († 96 na Christus). Graves maakte dankbaar gebruik van de vele details die Suetonius voor het nageslacht vastlegde. Dankzij hem weten we dat Tiberius wanneer er onweer dreigde altijd een lauwerkrans droeg, omdat hij geloofde dat laurierbladeren nooit door de bliksem worden getroffen. En wat Augustus graag at: grof brood, kleine visjes, jonge boerenkaas en verse vijgen ‘van het soort dat twee maal per jaar geoogst wordt’. Uiteraard worden ook de vele politieke en relationele intriges breed uitgesponnen. Haalde Robert Graves de mosterd bij Suetonius, aan zijn I, Claudius hebben we natuurlijk de werkelijk briljante gelijknamige televisiereeks te danken. Heb die op dvd. Deze tien uur op adembenemende wijze verbeelde geschiedenis (Brian Blessed, Siân Phillips, Derek Jacobi, George Baker, John Hurt: wát een toneelspelers) weer eens bekeken. Briljant!

Bert BEVERS

Par CDR-Mededelingen - Publié dans : histoire de la littérature
Ecrire un commentaire - Voir les 0 commentaires
Mercredi 16 juillet 2014 3 16 /07 /Juil /2014 20:31

 

Antwerpschauvinisme.jpg

 

© Jos Lambregs 2004


Kartoenfabriek

www.kartoenfabriek.com

Par CDR-Mededelingen - Publié dans : Actualité
Ecrire un commentaire - Voir les 0 commentaires
Mercredi 16 juillet 2014 3 16 /07 /Juil /2014 05:16

 

Kopie-van-Hendrik-Carette--c-Bert-Bevers-.jpg

Foto: Bert Bevers

Stel je even voor dat ik gastheer zou mogen zijn om op onze televisiezender Canvas gedurende acht zomeravonden acht bijzondere gasten te ontvangen. Op de VPRO in Nederland is het programma Zomergasten elk jaar weer (dit jaar begint het op zondag 20 juli) een aangenaam avondvullend programma dat ook hier navolging zou verdienen. Wie zou ik uitkiezen als gasten die de hele avond in een drie uur durend interview hun favoriete beeldfragmenten zouden mogen uitkiezen en becommentariëren?

Een programma verspreid over de twee zomermaanden juli en augustus van bijvoorbeeld het jaar 2015. De voetbalgekte is dan al voorgoed voorbij en ook de geforceerde (gesubsidieerde) herinneringen aan de Groote Oorlog zijn dan al verdampt en verdrongen. En ik ben zeker dat deze onverwachte gasten, alle acht, niet enkel goede vertellers zullen zijn, maar ook de zwoele hitte binnen de ruimte van de studio zullen weerstaan. En dat de kijkcijfers tijdens deze avonden pardoes de hoogte in zouden gaan. Geen enkele gast wordt gecensureerd en mag vrijuit kiezen wat hij aan de verbaasde en verdwaasde kijkers wil laten zien en om welke reden. Heel Vlaanderen zou elke week gekluisterd zijn aan de hier soms zo treurige beeldbuis en eindelijk worden wakker geschud uit een bijna letale lethargie.

P.S. : En beste lezer, luisteraar en kijker voor elke gast heb ik – in geval van weigering, ziekte of dood – ook een vervanger (vervangster) voorzien. Maar deze namen mag ik nu nog niet vrijgeven of openbaren.


1. Hubert van Herreweghen


Onze oudste (°Pamel, 1920) en allicht meest speelse dichter. Bovendien illustreert hij het versleten cliché van de wijn die verbetert met te verouderen alsmaar meer. Zijn meest recente dichtbundels Webben & Wargaren (Leuven : Uitgeverij P, 2009) en Een Brussels tuintje (Leuven: Uitgeverij P, 1999) zijn parelwit en pikzwart als etsen in het Brabantse landschap. Luister maar naar zijn kort gedicht met de titel ‘Luisteren’: “Ik, als ik scherp toeluister / en ik werk een beetje mee, / hoor ik ’s nachts, te Brussel, / de zee.”


2. Hubert Decleer


Deze oosterse Oostendenaar woont al dertig jaar in Nepal waar hij als een Tibetaanse boeddhist zijn contemplatieve leven leeft. Hij heeft nu een zware vergrijsde snorbaard, maar al in de jaren zestig van de vorige eeuw klonk in Oostende en omstreken zijn naam als een magische goeroenaam. Binnenkort (in september van dit jaar) verschijnt een boek Himalayan Passages: Tibetan and Newar Studies in Honor of Hubert Decleer door Benjamin Bogin (USA: Wisdom Publications, 2014). Ik wilde allang naar het koninkrijk Bhutan dat ingeklemd ligt tussen China en India, maar misschien kan deze unieke man op deze zomeravond onze wijsheid verhogen en onze domheid laken. De V.R.T. moet dan wel bereid zijn om zijn hoge reis- en verblijfkosten te betalen.


3. Frans Boenders


Wie ooit de Antwerpenaar Frans Boenders heeft horen spreken in het heldere Nederlands, het fraserende Frans, het engelachtige Engels en het diepste Hoogduits weet dat deze voormalige radioman (geen klaterende Klara, maar BRT 3) ten onrechte niet meer of slechts zelden in de media komt. Ik laat hem de hele avond aan het woord als een hommage aan andere schrijvers als prins Kropotkin, Bakoenin, F.C. Terborgh, Maurice Gilliams en Marguerite Yourcenar. En misschien kiest hij ook nog voor een filmfragment over de Japanse Yukio Mishima want deze erudiete Frans is ook nog een kenner van het mysterieuze Nippon.


4. Pjeroo Roobjee


De exuberante en provocatieve Gentenaar Pjeroo Roobjee is een zeer kleurrijke (letterlijk en figuurlijk!) kunstschilder, romancier, toneelschrijver en bijna geniale geestigaard. Ik ben de gelukkige bezitter van het boek met de lange titel Hoe crapuleus het licht op het tempermes (dat de verzameling van harten in scherven met kerven doorsnijdt)Kabinetportretten 1962-2006 (Gent: Zebrastraat, 2007). Tijdens ons gesprek mag hij van mij gerust rustig verder roken (hij heeft toch altijd een sigarettenpeukje in de mond).


5. Charlotte Mutsaers


Deze Hollandse dame van Vlaamse afkomst is de levende incarnatie van de vrouwelijke charme, de eruditie en de schrijfkunst. Niemand schrijft zo’n heerlijk verrassende essays zoals alleen zij nog kon en wilde schrijven: ik verwijs hier graag naar drie boeken van haar : Kersebloed, Paardejam en Zeepijn. Alle drie bij Meulenhoff in de jaren negentig van de vorige eeuw. Eén van haar hink-stap-sprong essays heeft trouwens als omineuze titel ‘Le plaisir aristocratique de déplaire’.


6. Leo Camerlynck


Deze tolk-vertaler is een oeverloze prater over Zuid-Afrika (hij spreekt ook het succulente Afrikaans van de Afrikaanders en bruinmense), Zuid-Vlaanderen of Frans-Vlaanderen, het land van Kleef, het land van Gelre en Gulik en… Friesland. Hij reist alom en allerwegen op zoek naar de laatste sporen van voormalige Nederlandse nederzettingen of cultuurhistorische restanten in de randlanden van ons verboden en verloren vaderland. Hij is al jaren voorzitter (voor het leven) van de vereniging en stichting Zannekin en tijdens zijn culturele strooptochten vindt hij elke keer weer zijn vondsten.


7. Peter Holvoet-Hanssen


Peter Holvoet-Hanssen heeft geen last van de zwaartekracht. Hij is een exuberante dichter die zich graag als een kleine zeekapitein voordoet en zijn boot is zeker geen modderschuit en ook geen ouderwetse trekschuit. Hij vaart soms op een hoge zee, klimt naar de masttop van zijn zeevaarder en roept ons vanuit de uitkijk zijn zeer zeewaardige uitroepen. Zijn verzamelbundel De reis naar Inframundo met een woord vooraf van zijn vrijpostige muze Noëlla Elpers (Amsterdam: Prometheus, 2011) is verreweg de meest originele dichtbundel van de afgelopen vijf jaren. Peter H.-H. doet mij denken aan het gedicht ‘Böhmen liegt am Meer’ van Ingeborg Bachmann met die strofe : Kommt her, ihr Böhmen alle, Seefahrer, Hafenhuren und Schiffe / unverankerrt . Wollt ihr nicht böhmisch sein, Illyrer, / Veroneser, / und Venezianer alle. Spielt die Komödien, die lachen / machen…


8. Herr Seele


Het moet toch niet altijd Kamagurka zijn en Herr Seele staat te vaak in de schaduw van zijn veel bekendere kompaan. Laat deze pianostemmer, tekenaar, schilder, cartoonist en performer maar eens vertellen waar hij zijn inspiratie vindt en hoe ver zijn bewondering voor James Ensor reikt. Tot waar durft hij te gaan en hoe geestig is zijn bijna natuurlijke excentriciteit. Zijn magere gestalte en zijn kale schedel maken hem ook zeer fotogeniek. En zijn levendige geest zorgt ongetwijfeld voor een verrassend slot van deze acht spetterende zomeravonden.

Hendrik CARETTE

Par CDR-Mededelingen - Publié dans : littérature
Ecrire un commentaire - Voir les 0 commentaires
Lundi 14 juillet 2014 1 14 /07 /Juil /2014 23:17

 

Graindelavoix--links-Bjorn-Schmelzer--foto-Bert-Bevers-.jpg

Graindelavoix, links Björn Schmelzer (foto: Bert Bevers)

Iedere keer opnieuw weet de Antwerpse meesterzanger Björn Schmelzer oude muziek van nieuwe allure te voorzien. Met zijn in 1999 opgerichte, regelmatig van samenstelling wisselende, ensemble Graindelavoix blaast hij polyfonische muziek uit lang vervlogen tijden nieuw leven in. Niet braaf, maar eerder weerbarstig. Verraste Graindelavoix al met bewerkingen van onder meer Joannes Ockeghems Caput en Gilles Binchois’ Joye, nu heeft Schmelzer zijn oor laten vallen op Trabe dich, Thierlein, een mis die de Duitse componist Heinrich Finck (1444-1527) schreef ter gelegenheid van het huwelijk, in 1511, van Ulrich von Württemberg (1487-1550) met Sabine von Bayern. Von Württemberg was (dixit Schmelzer) ‘een lokale despoot die haast onvrijwillig werd gedreven tot misdaad en terreur, maar die tegelijk bekend stond om zijn geraffineerde muzikale smaak en zelfs enkele legendarische jachtliederen componeerde.’ De echtverbintenis verliep ook niet echt gelukkig, maar dat wist de componist op het moment dat hij aan het werk was natuurlijk nog niet. Fincks werk (waarin de Duitse boerenrevoltes, de godsdienstoorlogen, de politieke en sociale conflicten anno 1500 doorklinken, maar ook het verlangen naar het woud en de jacht, de eeuwige jeugd en de doodsdrift) werd bijna nooit uitgevoerd. Daar brengt Graindelavoix nu verandering in. Was Trabe dich, Thierlein  29 mei reeds te horen in de Gentse Bijloke, dinsdag 8 juli, was er in de Estufa da Tapada das Necessidades in Lissabon nog een uitvoering, waarna Graindelavoix de vleugels uitslaat naar Weimar (waar de mis tijdens het Kunstfest aldaar wordt uitgevoerd in het Musikgymnasium Schloß Belvédère, op 30 en 31 augustus) en Utrecht (Festival Oude Muziek in TivoliVredenburg, op 6 september).

Björn Schmelzer, die uiteraard zelf ook meedoet, verzamelde voor deze concerten de vocalisten Olalla Alemán, Philippe Genet, Hanna Lambrix, Anne-Kathryn Olsen, David Hernandez, Joachim Höchbauer, Arnout Malfliet, Marius Peterson, Albert Riera en Yves Van Handenhove. Utrecht is niet zo heel ver weg….

Bert BEVERS

Par CDR-Mededelingen - Publié dans : Musique
Ecrire un commentaire - Voir les 0 commentaires

Pages

Créer un Blog

Recherche

Calendrier

Juillet 2014
L M M J V S D
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31      
<< < > >>

Présentation

Créer un blog gratuit sur over-blog.com - Contact - C.G.U. - Rémunération en droits d'auteur - Signaler un abus - Articles les plus commentés