Overblog Suivre ce blog
Editer l'article Administration Créer mon blog
21 janvier 2011 5 21 /01 /janvier /2011 04:24

 

Tom-Co.JPG

Van l. naar r.: Alain Van Crugten, Tom Lanoye, Jean-Luc Outers, Sam Touzani,

Jacques de Decker (Foto: © Ronald Giebel, deBuren)

In Studio 1 van Flagey te Brussel presenteerde Tom Lanoye dinsdagavond de Franse vertaling van zijn roman Sprakeloos. La langue de ma mère is de eerste roman van Lanoye die in de taal van Molière verschijnt. Organisator was deBuren, het Vlaams-Nederlands Huis, gevestigd in de schaduw van de Muntschouwburg. In zijn welkomstwoord dankte directeur Dorian van der Brempt het talrijk opgekomen publiek en the usual suspects.

Het was in Parijs, in het Institut Néerlandais, dat ik vorig jaar vernam,’ zo zei Van der Brempt, ‘dat Alain Van Crugten met de vertaling van Sprakeloos bezig was. Vanuit Parijs heb ik Tom gebeld om de boekvoorstelling in Brussel vanuit deBuren vorm te geven ‘want niet alleen de bovenburen, ook de onderburen interesseren ons.’ Waarop Van der Brempt vervolgens kort de auteur en zijn internationaal parcours belichtte. Waarna er nog een ruiker volgde: ‘Tom est l‘écrivain flamand le plus productif de sa génération. Il nous a offert de la qualité dans les genres les plus divers.’

Na het applaus stelde Van der Brempt de andere sprekers van de avond voor en gaf als eerste Lanoye en zijn vertaler het woord. Beiden lazen een hoofdstuk voor, zoals dat gebruikelijk is bij ontmoetingen tussen landshoofden die elkaars taal niet machtig zijn. Lanoye las een zin of twee, waarop de vertaler naadloos aansloot. Dat zorgde voor een bruisende sfeer, want Lanoye is een rasperformer en de vertaler profiteerde van de sprankelende boeggolf die de auteur telkens weer weet te verwekken.

Jean-Luc Outers, lecteur averti, gaf daarop zijn mening over de gevoelens die hij ervaren had bij de lezing van de roman. Aansluitend was Jacques de Decker debatleider. Hij begon met te refereren naar de presentatie van Le chagrin des Belges van Hugo Claus. In die roman opende Claus voor het eerst de deur naar het ouderlijke nest. Iets wat Lanoye met La langue de ma mère ook heeft gedaan, al gaf hij wel enkele voorschotten met de romans uit zijn prille schrijverscarrière, Kartonnen dozen en Een slagerszoon met een brilletje. Die aanzet voor een aardig maar voorspelbaar debat tussen de auteur, de vertaler, de ‘ervaren lezer’, de acteur Sam Touzani en Jean-Luc Outers.

Het meest in de hoog springende was een ogenschijnlijk terloopse mededeling. Lanoye echter kennende was het berekend, ingegeven door een niet alleen onverwoestbaar middenstandersgevoel, maar ook omdat tijd en plaats geschikt waren. Op uitnodiging van Jan Goossens, directeur van de KVS, zal Tom Lanoye in 1912 een onemanshow brengen, gebaseerd op Sprakeloos. Een Franstalige versie zal bij succes het logisch gevolg zijn.

Acteur Sam Touzani en auteur lazen tot slot nog een hoofdstuk voor, waarna het publiek van Dorian van der Brempt tien minuten kreeg om vragen te stellen, want de koude hapjes dreigden warm te worden en de warme drankjes bitter.

Guido LAUWAERT

*

Tom-Vertaler.JPGTom en vertaler amuseren het publiek (Foto: © Ronald Giebel, deBuren)

In Knack.be (20 januari) onderstreepte Jeroen Bert:

De Franstalige, Brusselse auteurs Jacques De Decker en Jean-Luc Outers gingen in hun lezing van ‘La langue de ma mère’ dan weer voornamelijk op zoek naar het beeld dat Lanoye van de Vlaming schetst: kleurrijke, volkse personages in een al even kleurrijk en gedetailleerd beschreven setting: de slagerij Lanoye en omgeving. Of het Vlaanderen dat opgetrokken is uit vlees, bloed en een vleugje zelfbeklag. De hardwerkende Vlaming?

De hardwerkende Vlaming? Ja, misschien, maar dan toch vooral de folkloristische, volkse, levenslustige maar vooral brave en meegaande Vlaming waar Franstaligen Belgen zich met een tikkeltje paternalistisch ontroering toch zo graag over ontfermen. De Vlaming die, als Felix Timmerans, 'notre arlequin national', elk probleem herleidt tot 'une petite drôlerie de kermesse – quand retrouverons-nous Hadewych au bordel', aldus Paul van Ostaijen. De Vlaming die vanuit de Hollandse engelenbak vermakelijk geprezen wordt om dat 'leuke' Vlaams. Kortom, de cliché Vlaming wiens portret in 1926 zo kostelijk geschetst werd door Van Ostaijen in zijn artikel over Die Zeichnungen Pieter Bruegels van Karl Tolnai.

Indien ik de persverslagen mag geloven heeft politiek orakel Tom Lanoye de gelegenheid eens te meer niet onbenut gelaten om de rol te spelen van 'Flamand de service'. Succes gegarandeerd voor een overigens beklijvend boek dat meer verdient.

Henri-Floris JESPERS

Tom LANOYE, La langue de ma mère, Paris, Éditions de la Différence, 2011, 400 p., 23 €. ISBN : 978-2-7291-1924-9

Partager cet article

Repost 0
Published by CDR-Mededelingen - dans littérature
commenter cet article

commentaires

Présentation

  • : Le blog de CDR-Mededelingen
  • : Nederlandse en Franse literatuurgeschiedenis, onuitgegeven teksten, politieke en culturele actualiteit
  • Contact

Recherche