Overblog Suivre ce blog
Editer l'article Administration Créer mon blog
30 avril 2014 3 30 /04 /avril /2014 02:03

ysbrantsmal2a.jpeg

Een vrouw met rivierbewegingen

Met doorzichtige watergebaren

Een watermeisje

Om te lezen wat gebeurt en niet weerkeert

Wat water om de ogen te drenken

Om de lippen in één slok te laten drinken

De boom de wolk de bliksemschicht

Ikzelf en het meisje.

Octavio PAZ

 

Voor zijn nieuwe tentoonstelling Ultima Thule heeft Ysbrant.17. (Den Haag, 1937) zich gebaseerd op Nabokovs gelijknamige kortverhaal, zoals het gepubliceerd is in het boek Solus Rex. Hierin betreurt de kunstenaar Sineusov, die tegelijkertijd fungeert als de verteller van het verhaal, de vroegtijdige dood van zijn geliefde vrouw en hoopt hij op de een of andere manier met haar in contact te komen via het hiernamaals. Aan de hand van dit verhaal, dat zich als een verre reis naar een Noors en onbestemd land prijsgeeft, en dat van de gekke wiskundige Falter (namelijk het Duitse woord voor vlinder) die denkt de eschatologische formule te hebben gevonden maar weigert om die te delen met de wereld omdat de kennis ervan enkel tot waanzin of de dood leiden kan, reflecteert Nabokov op een ambivalente manier over de begrippen ‘de essentie der dingen’ en over het transcendente.

Het hele oeuvre van Ysbrant bestaat uit een gelijk(w)aardige queeste. We ontwaren de verlatenheid van een spoorweg in bruinige, ietwat vuile en vale kleuren die zich feilloos plooien naar en alterneren met de onverwachtsheid van felle, heldere kleuren. Een meisje in de direct herkenbare Ysbrantiaanse jurk, met een niet te ontwaren gelaat, doemt op. Ze zit in een zeilbootje in een typisch Vlaams landschap met windmolen en afsluiting. Maakt ze gewoon een boottochtje op een zomerse dag? Of vaart ze samen met Charon op de Styx, de rivier die de aarde scheidt van de onderwereld, naar de overkant?

Het onbestemde en het vatbare gaan hand in hand, en de realiteit en een onwerkelijkheid omhelzen elkaar. Net zoals de abstracte vormen die zich bij Ysbrant steeds naadloos aansluiten bij het concrete. De verf wordt soms dik gezet, en wisselt zich met dunne lagen, nu en dan gelieerd aan transparante delen. De ondergrond is van cruciaal belang voor de opbouw van elk werk. Verfspatten trekken de aandacht of leiden die net af, en begeleiden op die manier de blik van kijker naar een ander deel van het werk.

Het fragmentaire blijft heersen in Ysbrants taferelen, maar de verf legt verbanden en componeert de onderlinge en afzonderlijke fragmenten steeds tot een zwierig geheel. Vervormingen zijn van cruciaal belang. Ysbrant wil zijn kijker enkel confronteren met hoe hij als schilder de realiteit, die vaak irreëel is, ervaart. We zien skeletachtigen, een vulkaan, smeulend vuur, een kikker in de intimiteit van een binnentafereel (namelijk het café) met een dansend koppel, een meisje aan een vijver alsof ze op zoek is naar haar spiegelbeeld, naar het mysterie in de vijver verzonken, of naar de kikker die even buiten beeld is.

Deze tentoonstelling ontplooit zich dan ook als één episch gedicht, bestaande uit een grote verzameling van werkelijkheden en herinneringen, waarbij beide als een brug tussen het fysieke van de verf en het geestelijke van het werk opereren.

Inge BRAECKMAN

*

Op vrijdag 9 mei te 20 u opent Jan Decleir in De Zwarte Panter de tentoonstelling Ultima Thule van Ysbrant.

De Zwarte Panter, Hoogstraat 70-74, 2000 Antwerpen. De tentoonstelling loopt van 10 mei t.e.m. 22 juni.

Naar aanleiding van deze tentoonstelling verschijnt het boek Ysbrant. Schilderijen / Paintings 2000–2014, uitgegeven door het Mercatorfonds, met onder andere een tekst van Marc Ruyters en Inge Braeckman. Naast dit boek is er ook een gelimiteerde uitgave in een foedraal gemaakt op 60 exemplaren, met twee etsen van de kunstenaar.

Partager cet article

Repost 0
Published by CDR-Mededelingen - dans arts plastiques
commenter cet article

commentaires

Présentation

  • : Le blog de CDR-Mededelingen
  • : Nederlandse en Franse literatuurgeschiedenis, onuitgegeven teksten, politieke en culturele actualiteit
  • Contact

Recherche