Overblog Suivre ce blog
Editer l'article Administration Créer mon blog
7 juillet 2009 2 07 /07 /juillet /2009 05:23


Een gedreven Philip Heylen bij ExLibris


Na afloop van de bijzonder gesmaakte lezing van de Antwerpse Cultuurschepen Philip Heylen op 1 juli (zie een vorig bericht) werd uiteraard ook druk gespeculeerd over de bibliofiele editie die op 22 juli gepresenteerd wordt bij de viering van twintig jaar ExLibris.

Zoals hier reeds bekendgemaakt belicht Joke van den Brandt de rol “achter de schermen” van Joanna Bel (°1925), terwijl Henri-Floris Jespers bibliofiel, vriend en ExLibris-bezieler John Bel (1925-2008) ten voeten uit portretteert. Frank-Ivo van Damme sneed een houtgravure met als thema “Lezen” bij een gedicht van Yuan Mei (1716-1797) gekalligrafeerd door Joke van den Brandt. De volledige lijst van de activiteiten van ExLibris wordt gepubliceerd. Hieruit blijkt nogmaals hoezeer John Bel er door zijn innemende persoonlijkheid al die jaren in slaagde telkens opnieuw de meest uiteenlopende sprekers te verleiden om uit pure sympathie een lezing te komen geven.

Hierna, in primeur, een minder gekend aspect van Johns persoonlijkheid, belicht door Henri-Floris Jespers.

*

John publiceerde af en toe een recensie in Tijdingen, een tijdschrift van en voor het personeel van Financiën.

'Het gebeurt dat iemand me op de schouder tikt om te zeggen dat hij niet alleen mijn boekbespreking heeft gelezen, maar ook het boek waar die over ging en dat hij er zelfs van heeft genoten. Dat doet deugd natuurlijk. Bezig zijn met boeken, maakt me gelukkig.'

John las te gretig om veel te schrijven, maar de enkele besprekingen van zijn hand die ik las zeggen veel over zijn persoonlijkheid.

De avonden (1947) van Simon van het Reve (later Gerard Kornelis van het Reve en uiteindelijk Reve tout court, 1923-2006) was zijns inziens 'een klassieker uit de Nederlandse literatuur. Een boek om te lezen en te herlezen'. Hij nam het Marnix Gijsen, ('een uitstekende poëziecriticus') kwalijk dat hij De avonden bestempeld had als een 'monument van onbenulligheid'.

Het gebrek aan belangstelling voor de laatste romans van Hubert Lampo (1920-2006) vond hij onbegrijpelijk. Over De geheime academie (1994) noteerde hij nuchter:

'Dat het boek niet door iedereen wordt geprezen, bleek uit een minder gunstige bespreking in de Gazet van Antwerpen. Smaken verschillen en misschien maar goed ook; maar doorgaans wordt een gevestigde auteur, van wie de werken regelmatig herdrukt worden, strenger beoordeeld dan normaal. Het laatste woord blijkt daarentegen bij de lezer die zal oordelen of een boek van een auteur de onverbiddelijke tijd zal trotseren. Ik verkies de oerdegelijke Lampo boven sommige jongeren die nu over het paard getild worden, prijzen en onderscheidingen ontvangen, maar waarvan de bekroonde werken voor vele lezers ongenietbaar zijn.'

Toen Monika van Paemel in de adelstand verheven werd noteerde John terecht:

Niet dat deze titel van barones haar niet gegund is maar in het spoor van haar illustere voorgangers Marnix Gijsen en Gerard Walschap waren er nog andere kandidaten o.m. Karel Jonckheere en Hubert Lampo, die reeds langer dan vijftig jaar publiceren.

Dat John Bel de Vlaamse literatuur onbevooroordeeld op de voet volgde blijkt eens te meer uit zijn bespreking van Kartonnen dozen van Tom Lanoye:

'De auteur van Een slagerszoon met een brilletje heeft reeds voldoende bewezen dat hij boeiend kan vertellen en dat hij over een rijke verbeelding beschikt. Na zijn eerste roman Alles moet weg is Kartonnen dozen de bevestiging dat hij tot een van de meest talentvolle jonge Vlaamse auteurs behoort.'

Dat John een recensie zou schrijven van De fraudejagers (1991) lag nogal voor de hand. Het viel hem op dat Bob Mendes niet veel goeds te vertellen heeft over het uiterlijk van het personeel der Belastingen.

'Hij vindt ze zeker niet moeders mooisten. In het boek is er sprake van hangwangen, rimpels, kaalheid, vollemaansgezicht, cynische ogen, een glazige blik enz... De Directeur die er aanvankelijk nog het best voorkwam en beschreven werd als een middelgrote man met een weelderige zilverkleurige haardos, blijkt achteraf dan toch een vals haarstukje te dragen. […] Erger is dat de B.B.I. In een slecht daglicht wordt gesteld. De uitgever stelde het boek voor als een faction-thriller, dus een vermenging van “fact en fiction”. Het is te hopen dat de lezers in staat zullen zijn het onderscheid te maken.'

Tussen haakjes, John Bel stond model voor Jan Belmans, in de roman dienstleider van het Centraal Taxatiekantoor te Antwerpen, 'een grote, breedgeschouderde man, met een hoog gerimpeld voorhoofd, hangwangen en een permanente glimlach. Hij had altijd al een merkwaardig geheugen gehad voor details'.

John sloot zijn recensie af met de vaststelling dat er niet zoveel romans geschreven werden waarin de administratie van de belastingen centraal staat.

'In het Nederlands taalgebied is er o.a. Het Orakel van Lode Teunen en in vertaling las ik In de greep van de verleiding van Max Ehrlich en Vals Akkoord van Nino Palumbo. Vooral het boek van Palumbo brengt het ontroerende verhaal van een kleine belastingambtenaar die, wegens voortdurende tegenslagen in zijn gezin, zich tenslotte laat omkopen door een sluwe advokaat. Een vergelijking met de roman van Bob Mendes kan bezwaarlijk gemaakt worden omdat in zijn “thriller” de actie centraal staat. De andere geciteerde werken besteden meer aandacht aan de menselijke beweegredenen. Revolverzwaaiende Directeurs van de Belastingen zijn daar niet bij.'

Henri-Floris JESPERS

*

Exemplaren van 20 jaar ExLibris kunnen per e-mail of per post besteld worden bij de secretaris van ExLibris:

Gert Vingeroets, Streepstraat 17, 2950 Kapellen

 

gert.vingeroets@scarlet.be


Stortingen op op bankrekening 779-5989513-88 t.n.v. Ex-Libris.

*

Ziehier alvast de gedetailleerde beschrijving:

40 blz. Met 60 archieffoto's.

170 mm x 240 mm,

Garenloos gebonden.

Kaft : Chagall 260 gr, kleur: fragola.

Binnenwerk: Maco satiné 200 gr, kleur: wit.

Druk: Kaft : recto zilver; binnen: recto/verso quadri.

Oplage: 200 ex. met de hand genummerd.

Buiten reeks: 50 ex. genummerd van I tot L.

Prijs: 18 € + 2 € verzendkosten

Bij een tekst van Yuan Mei met als thema ‘Lezen’ maakte Frank Ivo van Damme

een houtgravure.

De tekst werd gekalligrafeerd door Joke van den Brandt.

Prijs boek en prent samen : 28 € + 2 € verzendkosten

Prijs prent en kalligrafie : 12 € + 1 € verzendkosten


Partager cet article

Repost 0
Published by CDR-Mededelingen
commenter cet article

commentaires

Présentation

  • : Le blog de CDR-Mededelingen
  • : Nederlandse en Franse literatuurgeschiedenis, onuitgegeven teksten, politieke en culturele actualiteit
  • Contact

Recherche