Overblog Suivre ce blog
Editer l'article Administration Créer mon blog
28 septembre 2008 7 28 /09 /septembre /2008 07:12

Een boek krijgt uiteraard veel aandacht als de auteur Verhofstadt (Dirk) heet. Het mag dan het zoveel honderdste werk over Paus Pius XII en de Holocaust zijn. Het boekbedrijf zal er niet om rouwen en de vrijzinnige auteur positioneert zich als historicus bij  de non-believers. Dat heet:  ‘Pius XII had zich meer kunnen inzetten tegen de Holocaust langs meer dan de louter diplomatische weg’. Je kan van een vrijzinnige niet verwachten dat hij het andersom zou bekijken, tenzij hij een echt historicus is.

De confrontatie met Rik Torfs op Canvas (27 september) ging de andere richting uit. Torfs is zeker geen slippendrager van ‘Onze Moeder de Heilige Kerk’, maar kon uit parate kennis, teksten en feiten aanreiken ter verdediging van houding en optreden van Pius XII, waarop Dirk Verhofstadt geen antwoord had, ondanks zijn vele opsporingswerk en verwijzingen in de honderden voetnota’s.

Sommige argumenten deden de wenkbrauwen fronsen. Doet het nu echt terzake dat het proces van de zaligverklaring van Johannes XXIII rond is en van Pius XII nog steeds niet? Zelfs voor een historicus en kerkjurist blijkbaar wel. Echt verbazend is de gezamenlijke instemming over wat het boek beoogt of betracht (dat is niet duidelijk): moraal moet komen uit secularisatie, vooral niet uit één - dominante - religie. Alle heil wordt verwacht van multireligiositeit. En zo werpen de bestrijders van het christendom zich op als verdedigers van godsdienstvrijheid en moraal.

Walter Pauli geeft in De Morgen (24 september) bij de afsluiter van zijn bespreking een pijnlijke prik:

‘Dat Verhofstadt een paar evidente vallen niet vermijdt, komt omdat hij wel een geschiedenis schrijft, maar zich niet houdt aan de professionele “afstandelijkheid” van de historicus. Hij is en blijft een schrijvend politicus, “a man with a mission”. Hij wil niet zozeer weten, maar overtuigen. Vandaar de soms emotionele ondertoon.’

In onze huisbibliotheek zit John Cornwell met Le Pape et Hitler en ondertitel: ‘L’Histoire secrète de Pie XII’ (Paris, Albin Michel, 1999). Ik herinner me levendig de indrukken op de reis met de ‘Jezuïetentrein’ in 1950 zoals in zijn Prologue.

‘En 1950, en cette “Année sainte” qui vit des millions de pèlerins affluer à Rome pour faire allégeance à la papauté, Eugenio Pacelli, le Pape Pie XII, avait soixante-quatorze ans. Encore vigoureux, cet homme d’un mètre quatre-vingt-deux pour soixante-deux kilos et demi marchait d’un pas alerte et portait encore la robe avec élégance…’ 

Zo hebben we hem niet gezien. Wel als een mummie die rondgedragen werd op de sedes gestatoria, en beantwoordt aan het verdere beeld in de ‘Prologue’: ‘La première chose qui frappait les visiteurs, c’était son extrême paleur” en Cornwell citeert Pallenberg met

‘La peau tendue sur des traits saillants, presque gris cendre, maladive, faisait penser à un vieux parchemin, note un observateur, mais en même temps, elle avait un côté étonnamment transparent, comme reflétant de l’intérieur une flamme froide et blanche.’

De meeste adolescenten die we waren, hebben dat ook zo ervaren. Dat bleek duidelijk uit de spreekbeurten die elkeen moest geven.

Het is merkwaardig dat Cornwell op 485 pagina’s in totaal minder dan 25 pagina’s aan de Holocaust wijdt en nauwelijks evenveel aan de Joden in Rome, ondanks de titel van zijn werk. Wat niet beduidt dat hij de kwestie minimaliseert. Wat denkt u van deze uitspraak:

‘Après s’être rendu complice de la Solution finale en omettant de la condamner, il “aggrava”’ son cas en posant après coup au défenseur du peuple juif. Son plaidoyer pro domo de 1946 le montre clairement : le pape idéal pour la Solution finale se doublait d’un hypocrite.’

 

Wat kan Verhofstadt daar nog aan toevoegen? Als het nu nog Ludo Abicht was!

Jan VAN OOSTENDE

                                                                                                                                                                                                                         

Partager cet article

Repost 0
Published by CDR-Mededelingen - dans histoire
commenter cet article

commentaires

Présentation

  • : Le blog de CDR-Mededelingen
  • : Nederlandse en Franse literatuurgeschiedenis, onuitgegeven teksten, politieke en culturele actualiteit
  • Contact

Recherche